ZP Gros
17.09.2012 10:38:38 clok font font font print

Dünyada ve Türkiye'de dershane gerçeği-1

Murat ERTAŞ

Son günlerde kamuoyunda Türkiye’deki dershanelerin, eğitim sistemindeki yeri tartışılıyor. Bu tartışmalarda düşülen en önemli yanılgı dershanelerin sadece Türkiye’de var olduğu. Gerçekte Türkiye dışında da neredeyse her ülkede dershane var. İsimleri başka olmakla birlikte ‘’okul dışı destek kurumları’’ 30’un üzerinde gelişmiş ülkede oldukça yaygın durumda. Bunun dışındaki ülkelerde de küçük boyutlarda var. İlginç olan, aşağıda detaylarını verdiğimiz ülkelerin çoğunda sınavlarda Türkiye’deki kadar yaygın değil. Lise önünde ya da üniversite kapısında herhangi bir birikmede söz konusu değil. Yani sınav sayısı az olmasına rağmen dershane sayısı çok. Diğer ülkelerde dershanelerin varlığı sınava bağımlı değil.

2012 Mart ayında Avrupa Dershaneciler Birliği-Europan Network of Edicational Support&Concern (ENESCO) Yunanistan, Portekiz’den sonra Avusturya’nın başkenti Viyana’da gerçekleştirdi. Toplantıların ayrıntıları TÖDER’in dergisinde ve Final Dergisi Dershaneleri’nin aylık GENÇ PAYLAŞIM dergisinde yayımlanmıştı. Bu bilgilerin daha çok kişiye ulaşması adına bu bilgileri siz değerli okurlarımla paylaşıyorum.

 ENESCO, haziran başında da Türkiye’de TÖDER’in (Tüm Özel Dershaneler Birliği) ev sahipliğinde İstanbul’da Lütfi Kırdar Uluslar arası Kongre ve Sergi Salonu’nda  “Dünyadaki Dershanecilik Gerçeği” konulu konferans düzenledi.  Toplantıya Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürü Mehmet Küçük, İstanbul İl Milli Eğitim Müdürü Muammer Yıldız da katıldı. Konferansta dünyanın dört bir yanından gelen eğitimciler dershanelerin eğitim sistemindeki yerini konuştu.

Konferansta dershanelerin sadece eğitim eksikliğinden doğan değil tamamlayıcı kurumlar olduğu ortaya çıktı. Konferansta ENESCO kurucularından Gıorgos Hagitegas dershaneciliğin farklı bir adla istisnasız her ülkede olduğunu belirterek “Bu küresel bir eğitim olayıdır. Yunanistan’da öğretici ulusal bir özelliği olduğuna inanılıyor. Japonya’da ‘juku’, Türkiye’de ‘dershane’ deniliyor. Ancak başlangıcı 4.000 yıl önce insanlık tarihinin başladığı yere Sümerlere kadar gitmektedir. Dershanelerin varlığı eğitimin doğasıdır. Maliyet faktörü kimi çocuklar için bir avantaj sağlamaktadır.” şeklinde konuştu.

Time Education Başkanı Joonhee Won, Kore’deki adıyla Özel Eğitim Sistemi olan dershaneciliğe Güney Kore’de 2011 yılında 18 milyar dolar harcandığını, ülkede ilk, orta ve lise eğitimindeki öğrencilerin % 70’inden fazlasının dershaneye gittiğini ifade etti.

America Mosiaca Okulları kurucusu ve başkanı Gene Eidelman ise dijital eğitimin dünyada giderek yaygınlaştığını ve bu konuda özel öğretmen eğitimleri olduğunu ve bunu desteklediklerini dile getirdi.

Almanya’da 10 milyon öğrenci olduğuna dikkat çeken ENESCO yönetim kurulu üyesi Dr. Cornelia Sussieck “Almanya’da ek ders eğitimlerinin yüzde 25’ini dershaneler oluşturuyor” dedi.

Konferans’ta TÖDER adına konuşan Final Eğitim Kurumları Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Taşel ise özetle “Dershanelerin sadece Türkiye’de olduğu algısı tamamen yanlış. Dershaneler dünyada da var ve Türkiye’den çok daha fazlalar. Türkiye’nin dört bir yanına yayılmış dershaneler fırsat eşitliği imkânı sağlıyor. Dershaneler eğitim öğretimin yanında sosyal ve kültürel hizmetler de veriyor.” şeklinde konuştu.

DERSHANELERİN HER ÜLKEDE AYRI BİR ADI VAR:

Almanya: Nachhilfe

Fransa: Soutien Scolaire

İrlanda: Grind Scools

Portekiz: Explicaçoes

İtalya: Preparazione universitalia/Scuala privata

Brezilya: Cursinhos

Japonya: Juku

Kore: Hakvan

Tayvan: Buksiban

Peru: Academias

İngiltere: After-school support

Amerika: Tutoring sevices /Test Preparation Centers

Avrupa Dershaneler Birliği ENES’te de “shadow education” olarak adlandırılıyor.

Dünyadaki dershanecilik sistemine baktığımızda şu örnekleri görebiliyoruz;

ABD

ABD’de dershaneler, 17 farklı sınav için öğrenci yetiştiriliyor ve temel ders düzeyini yükseltmeye yönelik çalışmalar yapılıyor. ABD’ deki dershanelerin en büyüğü olan “KAPLAN” ın ABD’de ve dünya genelinde 1000 şubemiz var. Bir yayın gurubuna da sahip olan şirketin cirosu 1 milyar doları aşıyor. Devlet dershanelerden hizmet alıyor. “Testing Center”lar okullara öğretmen ve test göndererek okul binalarını dershane olarak kullanıyor özellikle SAT ve GMAT gibi sınavlara yönelik hazırlık çalışmaları yaygın olarak yapılıyor.

JAPONYA

Japonya’ da çok sayıda dershane bulunuyor. Dershaneler ülke genelinde öylesine yayılmış ki; Japon yetkililer tarafından bu sayı bilinmiyor. Burada dershaneler yerel yönetimler tarafından yönetiliyor. Japonya’da okul öncesi eğitim 2 yaşında başlıyor. Çocuklar iyi bir anaokuluna gidebilmek için 2 yaşında okul dışı yardım almaya başlıyor. Japonya’da okul öncesinden üniversiteye kadar uzanan yarış dershanecilik sektörünü fazlasıyla geliştirmiş. Ülkede bazı dershaneler yatılı eğitim veriyor. Bazı dershanelerin sınıf mevcutları 70-75’leri buluyor.

GÜNEY KORE

Güney Kore’de 2011 yılında dershaneler için harcanan tutar tahmini olarak 18 milyar dolar. Ülkede; ilköğretim, orta ve lise eğitimindeki öğrencilerin yüzde 70’inden fazlası dershaneye gidiyor. Koreli öğrenciler, saat 4 ile 10 arsında, güneyde 6 saat haftada 5 veya 6 gün okul sonrası destek alıyor. Üniversiteye girdikten sonra dahi öğrenciler, ileride iş bulma şansını arttırmak amacıyla dershanelere devam ederek yılda yaklaşık 2 bin 500 dolar harcıyor.

ALMANYA

10 milyon öğrencisi olan Almanya’da ek ders hizmetlerinin yüzde 25’ini dershaneler oluşturuluyor. Son belirlemelere göre ülkede “nachhilfe” adıyla faaliyet gösteren 2800 kuruluş var. VINN ve BIN isimli iki ayrı dershaneler birliği var.

AVUSTURALYA

Ülkede 2 milyon 500 bin civarında öğrenci dershaneye gidiyor. Grup dershaneciliği daha yaygın... Dershaneye devem eden öğrenci sayısı toplam öğrenci sayısının %15’ini geçiyor. “ATA” isimli dershaneler zinciri en büyüğü ve yılda 200 bin öğrenci okutuyor.

YUNANİSTAN

Ülkede 2 bin 300 dershane bulunuyor. Bu eğitim merkezlerinde 20 bin öğretmen çalışıyor. Yılda ortalama 200 bin öğrenciye ders veriliyor.

AZERBAYCAN

Yoğunluğu Bakü ’ de olmak üzere çok sayıda dershane var. Burada dershaneler daha çok “Abituryent” sınavlarına öğrenci hazırlıyor. Bu sınavlara 150 bine yakın öğrenci katılıyor. Yaklaşık %20 civarında üniversite kontenjanı var. Ayrıca Türkiye’nin yaptığı sınavlara da hazırlanan öğrenciler var. En büyük kurs olan “Araz Kursları”nın öğrenci sayısı 10 bine yaklaşıyor. Türkiye’den Final Dergisi Dershaneleri ve Uğur Dershaneleri’nin de şubeleri var.

GÜNEY KIBRIS

Ülkede, 150 dershane var. 200 binin üzerinde öğrencinin yaklaşık %20’si dershanelere devam ediyor.

(YARIN: Türkiye’de dershanecilik Osmanlı döneminde başladı ve dershanelerin bugünkü durumu)

facebook twitter
Yorumlar
  • Atila Atlıhan19.11.2013 20:18

    İlk DERSANE 1960 da Hamamönü nde Sn.öğ.Hızal tarafından açıldı.O zaman YASA falan yoktu,Demirel işi yasaya döndürdü.,Eğitim ANAYASA nın devlete KAT-İ EMRİ dir.(Yaa,biz devlet olarak her EĞİTİMİ veriyoruz da yetmiyor ne yapalım) diyemez devlet."Onun yerine de dersane yapsın" da diyemez.Saygılar.

Yazarın Diğer Yazıları